Enti Shtetëror i STATISTIKËS

Politikat dhe strategjitë

Politika për përdorimin e inteligjencës artificiale

HYRJE

Transformimi digjital në sektorin publik, përfshirë edhe institucionet kombëtare të statistikës, krijon mundësi të reja për përmirësimin e efikasitetit, automatizimit, komunikimit dhe proceseve të përpunimit të të dhënave. Vitet e fundit, platformat e bazuara në Inteligjencën Artificiale (IA), veçanërisht modelet e gjuhës natyrore (LLMs), janë bërë gjerësisht të qasshme dhe të përdorura në punë dhe në jetën e përditshme.

Zhvillimi dhe zbatimi i teknologjive gjenerative të bazuara në Inteligjencën Artificiale (IA) paraqesin një përparim të rëndësishëm teknologjik që sjell mundësi, por edhe rreziqe, veçanërisht në institucionet që përpunojnë të dhëna me interes publik dhe që ndikojnë në politikat publike, modelet ekonomike dhe koordinimin ndërkombëtar.

Enti Shtetëror i Statistikës (ESHS) ka obligim të zbatojë standardet më të larta të përcaktuara në Sistemin Evropian të Statistikave (ESS), Kodin Evropian të Praktikave të Mira dhe udhëzimet e Komisionit Evropian, duke përfshirë:

  • Ethics Guidelines for Trustworthy AI (EC, 2019)
  • Living Guidelines on the Responsible Use of Generative AI in Research (EC, 2024)

Kjo politikë siguron udhëzime për qasje të kontrolluar, etike dhe të sigurt për përdorimin e sistemeve gjenerative të IA-së, pa kufizuar mundësinë për inovacion, produktivitet dhe zhvillimin e kompetencave digjitale të të punësuarve.

Qëllimi

Përdorimi i Inteligjencës Artificiale (IA) paraqet zbatimin e teknologjive të avancuara për automatizimin, analizën dhe mbështetjen e proceseve në prodhimin statistikor dhe në veprimtarinë e Entit Shtetëror të Statistikës (ESHS).

Kjo politikë përcakton kornizën për përdorimin e përgjegjshëm, transparent, të sigurt dhe efikas të IA-së në proceset e statistikës zyrtare, me qëllim:

  • Përmirësimin e cilësisë së të dhënave statistikore;
  • Rritjen e efikasitetit të proceseve statistikore;
  • Avancimin e shërbimeve ndaj përdoruesve.

Qëllimi i kësaj politike është të sigurojë udhëzime të qarta për të gjithë të punësuarit në Entin Shtetëror të Statistikës të Republikës së Maqedonisë së Veriut gjatë marrjes së vendimeve dhe zbatimit të aktiviteteve që lidhen me përdorimin e IA-së, me qëllim që institucioni të sigurojë përdorim të përgjegjshëm, të sigurt dhe etik të IA-së në të gjitha proceset relevante.

Politika për Inteligjencën Artificiale (IA) është në përputhje me dokumentet strategjike të Entit Shtetëror të Statistikës, duke përfshirë Planin Strategjik, Politikën e Cilësisë dhe Politikën e Sigurisë së Informacionit.

Kjo politikë rregullon përdorimin e IA-së në Entin Shtetëror të Statistikës, me qëllim:

  • Të mbrohen të dhënat konfidenciale dhe personale;
  • Të mundësohet inovacioni dhe transformimi digjital;
  • Të sigurohet përputhshmëria me standardet evropiane;
  • Të zhvillohen kompetencat digjitale të të punësuarve.

Mesazh kyç: Inteligjenca Artificiale është mjet i fuqishëm që mund të përmirësojë efikasitetin dhe kreativitetin, por duhet të përdoret me përgjegjësi, në mënyrë etike dhe në përputhje me rregulloret në fuqi.

Shënim: Përgatitur me mbështetje teknike nga Inteligjenca Artificiale (IA), me verifikim dhe validim të kryer nga një i punësuar.

Dokumentin mund ta shkarkoni në linkun e mëposhtëm: 

Politika  për përdorimin e inteligjencës artificiale